III. Aljama hebrea de Murviedro

Ha franqueado el Sr. Chabret copias, legalizadas, de dos instrumentos inéditos, que interesan á la historia de los hebreos

––––––––   558   ––––––––

saguntinos. Las copias son autógrafas de D. Manuel de Bofarull, Jefe del Archivo general de la Corona de Aragón y antiguo correspondiente de la Academia.

Murviedro, 29 Noviembre 1404. Confirmación que hizo la reina Doña María del privilegio de D. Juan I (8 Abril 1394) arrendando en favor de D. Samuel Legem las carnicerías judiegas de aquella villa.- Archivo general de la Corona de Aragón, registro 2340, fol. 27 v.

Nos Maria etc., Procuratrix, Locumtenens etc.

Visa, reverenter nobis oblata pro parte tui Samuelis Legem judei Aliame nostre judeorum ville Muriveteris, quadam carta Serenissimi domini Regis Johannis fratris⁸⁰⁵ nostri memorie celebris, suo pendenti sigillo munita, que est huiusmodi seriei:

Nos Johannes, Dei gracia Rex Aragonum, Valencie, Maiorice, Sardinie et Corsice, Comesque Barchinone, Rossilionis et Ceritanie, prospecto quod ex stabilimento huiusmodi evidens comodum nostre Curie subsequetur, tenore presentis per nos et nostros successores quoscumque stabilimus et in emphiteosim damus et concedimus tibi, Samueli Legem, judeo ville Muriveteris, et tuis, et cui sive quibus volueritis, perpetuo, tuis tamen consimilibus et tuorum, ad bene meliorandum, habendum, tenendum, omnique tempore pacifice possidendum, duas tabulas carniceriarum, jam usibus deputatas judaycis, quas nos habemus et possidemus in introitu Judaríe ville predicte, in vico per quem in Castrum ville ipsius facilis et comunis habetur ascensus⁸⁰⁶, et quarum tabularum altera efficitur modernis temporibus ruinosa, prout terminantur cum domibus de Na Marquesa, Jacobi Ceros et Roderici Tamarit, quadam carraria mediante. Et huiusmodi tabulas carniceriarum, quas volumus te et tuos in utili et condirecto tenere, tu et tui in hoc successores cum domibus, patuis, adempriviis et aliis juribus solitis et competentibus quovis modo habeatis et semper possideatis pacifice et quiete, et in ipsis quaslibet carnes tam recentes quam salsas nunc et perpetuo teneatis scindatis et vendatis, vel

––––––––   559   ––––––––

scindi et vendi, universis et singulis faciatis, ita tamen quod pro censu tabularii huiusmodi et pro omnibus melioramentis et augmentis, que inibi feceritis tu et tui, detis et solvatis nobis aut nostris, aut cui sive quibus voluerimus, perpetuo, a proxime venturo Pasche Domini⁸⁰⁷ ad unum annum, ex tunc continue sequturum, et postea annuatim in eodem festo seu termino, duos morabatinos auri ad rationem novem solidorum regalium Valencie pro utroque eorundem⁸⁰⁸. In his autem non eligatis neque faciatis tu nec tui successores alium dominum seu dominos nisi tantum nos et nostros in isto successores, liceatque tibi et tuis post dies triginta ex quo in nobis vel nostri fati[c]ati fueritis, predicta, que tibi stabilimus, vendere et inpignerare et aliter alienare, tuis tamen consimilibus, ut prefertur; Retinentes tamen semper in predictis, que tibi et suis stabilimus, censu, laudimio, jure et dominio, firma et faticha triginta dierum nostri et nostrorum successorum, Recognoscentes tibi quod pro intrata predictorum dedisti et solvisti nobis, sive pro novis et de nostro ju[s]su, fideli consiliario et Thesaurario nostro, Juliano Garrius, centum decem solidos regalium Valencie. Quapropter mandamus de certa sciencia et expresse pro prima et secunda jussionibus Gerentivices Gubernatoris in regno Valencie, baiulo generali dicti Regni, necnon Justicie et baiulo dicte Ville, aliisque universis et singulis officialibus et subditis nostris, presentibus et futuris, ad quos spectet, sub pena mille florenorum auri, quatenus stabilimentum huiusmodi, et omnia et singula in ipso contenta, perpetuo intemerate observent et contra non faciant aut veniant aliqua ratione. In cuius rei testimonium, presentem fieri tibi jussimus, sigillo Magestatis nostre appendicio comunitam. Data Valencie, octava die Aprilis, anno a Nativitate Domini M.º CCC.º XC.º quarto nostrique regni octavo.-Petrus Oltzina.-Sig+num Johannis Dei gracia Regis Aragonum, Valencie, Maiorice, Sardinie et Corsice, Comitisque Barchinone Rossilionis et Ceritanie. Rex Johannes. Testes sunt reverendus Jacobus Cardinalis Valentinus⁸⁰⁹, nobilis Raimundus

––––––––   560   ––––––––

Alamanni de Cervilione, Eymericus de Scintillis Camerlengus, Azenarius Pardi de la Casta et Jacobus Castellani junior, milites. Sig+num mei Jacobi Cavastani Secretarii et locumtenentis prothonotarii dicti domini Regis, qui de ipsius mandato, in absencia Antonii de Fonte scriptoris eiusdem qui in presenti propria manu sua mandatum apposuit, cartam huiusmodi in hanc formam iamque redactam clausi. Corrigitur autem in linea prima presentis clausure «de Fonte scriptoris eiusdem.»

Tenore presentis, cartam preinsertam et omnia et singula contenta in eadem laudamus, approbamus, ratificamus et confirmacionis Regie atque nostra presidio roboramus, Mandantes per hanc eandem de certa sciencia et expresse, pro prima secunda ac tercia jussionibus, Gubernatori et baiulo generali Regni Valencie, procuratori et receptori nostris generalibus in Regno eodem, baiuloque atque justicie dicte Ville, ceterisque universis et singulis officialibus et subditis regiis atque nostris presentibus et futuris, ad quos spectet, sub pena mille morabetinorum auri quatenus confirmacione[m] et ratificacione[m] huiusmodi, necnon cartam superius insertam et omnia et singula in eis contenta teneant firmiter et observent perpetuo, et contra non faciant aut veniant quavis causa. In cuius rei testimonium hanc fieri jussimus nostro pendenti sigillo munitam.

Data in villa Muriveteris, die XXVIIII.ª Novembris anno a Nativitate Domini M.º CCCC.º quarto.-Bernardus Anglesii.-Signum + Marie, Dei gratia Regine Aragonum, Valencie, Maiorice, Sardinie et Corsice, Comitisseque Barchinone Rossilionis et Ceritanie, procuratricis et locumtenentis predicte.

Testes sunt: Petrus Cardinalis Cathanie⁸¹⁰, Ferdinandus Luppi de Luna, Berengarius de Vilariacuto, Eximinus Petri de Calatayud et Petrus de Sancto Minato, milites.

Sig+num mei Antonii Valls, excellentissime domine Regine predicte Scriptoris, que de eius mandato hec scripsi et clausi.

Antonius Valls, mandato domine Regine facto ad relacionem G.ⁱ Poncii eius scribe mandato Regentis.

Murviedro, 2 Diciembre 1404. Regia concesión de permuta sobre un censo amortizable.-Archivo general de la Corona de Aragón, registro 2340, folio 32 v.

Nos Maria etc., procuratrix et Locunteneus etc.

Ad supplicationem perhumilem pro parte tui Samuelis Legem judei Aljame nostre judeorum Ville Muriveteris nobis factam, proinde tenore presentis tibi, dicto Samueli, concedimus et plenam licenciam impartimur quod possis et valeas libere sine metu seu alicuius pene incursu permutare seu concambiare, quandoqumque volueris, cum Francisco Otgerii presbitero benefficiato benefficii Sancte Anne [capelle] constructe in parrochiali ecclesia ville Muriveteris supradicte seu aliquo quovis benefficiato benefficii eiusdem, sex solidos regalium Valencie ex illis quatuordecim solidis, quos tu, dictus Samuel, recipis annuatim cum laudimio; factica et alio pleno jure emphiteutico in et super duobus operatoriis, que Pascasius de Ferrera habet et possidet in dicta Villa, seu aliis quibusvis redditibus sivi censualibus per te habitis et habendis, pro illis quatuor solidis et sex denariis quos benefficiatus benefficii memorati recipit annuatim cum laudimio utique et fatiqua et alio pleno jure emphiteutico in et super quibusdam, quadam domo sive coquina cuiusdam hospicii, quod tu habes et possides infra judariam predictam, in quo habitas nunc de presenti. Nos enim dictos sex solidos ex dictis quatuordecim solidis seu aliis redditibus aut censualibus, que pro dictis quatuor solidis et sex denariis permutaveris, ut prefertur, cum permutati fuerint, et nunc pro tunc salvis retencionibus infra scriptis amortitzamus et amortitzati esse volumus ac decernimus cum presenti ex regie plenitudine potestatis, non obstantibus foro seu foris regni Valencie vel privilegiis seu ordinacionibus quibuscumque prohibentibus bona de realenco vendi, transferri, alienari, seu concedi personis religiosis, clericis, seu Sanctis; ita tamen quod dictos sex solidos⁸¹¹ supra contenti, cum fuerint permutati, et eorum proprietates transeant remaneantque perpetuo cum omni onere suo regali et vicinali secundum forum Valencie; Volentes et decernentes

––––––––   562   ––––––––

quod pro contribucione seu contribucionibus, ad quam seu quas dicti sex solidi supradicti, quos pro dictis quatuor solidis et sex denariis permutaveris, et eorum proprietates predicte tenebuntur, vel pro eximendo illos a contribucione ipsa seu alias, ad judicem ecclesiasticum, forum regium quomodolibet declinando, recursus haberi non possit; et si contrarium factum extiterit, dicti sex solidi, quos permutaveris ut prefertur, sint fisco totaliter adquisiti; quia sub hac condicione, et non alias, amortizacionem et licenciam huiusmodi tibi ducimus concedendas.

Mandamus igitur per hanc eandem Gubernatori et baiulo generali regni Valencie, baiuloque et justicie dicte Ville ceterisque officialibus regiis atque nostris quibuscumque, presentibus et futuris, quatenus licenciam et concessionem nostras huiusmodi teneant firmiter et observent, et contra non veniant nec aliquem contravenire permittant aliqua racione. Mandamus ulterius, pro prima secunda ac tercia iussionibus, quibusvis notariis regni eiusdem et aliis ubilibet constitutis, quatenus de permutacione et aliis supradictis publica et auctentica conficiant instrumenta, si cum et quando inde fuerint requisiti, illaque partibus tradant, penis in dictis foris seu privilegiis expressatis obsistentibus nullo modo. In cuius rei testimonium hanc fieri iussimus, nostro pendenti sigillo munitam.

Data in villa Muriveteris, die secunda decembris anno a Nativitate Domini M.º CCCC.º IIII.º-Bernardus Anglesii.-Signum+Marie, Dei gratia Regine Aragonum, Valencie, Maiorice, Sardinie et Corsice, Comitisseque Barchinone Rossilionis et Ceritanie, Procuratricis et locumtenentis generalis predicte.

Testes sunt Petrus Cardinalis Cathanie, Ferdinandus Luppi de Luna, Berengarius de Vilariacuto, Petrus de Sancto Minato et Raimundus de Bages, milites.

Sig+num Anthonii Valls, Excellentissime domine Regine predicte scriptoris, qui de mandato eius hec scripsi et clausi.

Anthonius Valls, mandato domine Regine facto ad relacionem G.ⁱ Poncii, Consilii et eius scribaniam regenti.

Boletín de la Real Academia de la Historia [Publicaciones periódicas]. Tomo 14, Año 1889